Σύμφωνα με μετάδοση της Τagesschau, η AfD είχε μέχρι στιγμής κατηγοριοποιηθεί ως «ύποπτη περίπτωση» ακροδεξιάς και παρακολουθείτο από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος. Σήμερα (2/5), το Ομοσπονδιακό Γραφείο ενημέρωσε το κοινό ότι το κόμμα στο σύνολό του έχει πλέον αξιολογηθεί ως «αποδεδειγμένη ακροδεξιά εξτρεμιστική οργάνωση». Σε δελτίο Τύπου αναφέρεται ότι τα στοιχεία έχουν «ενταθεί», πράγμα που σημαίνει ότι η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος διαπίστωσε ότι η AfD στο σύνολό της είναι ακροδεξιά και αντιτίθεται στην ελεύθερη δημοκρατική τάξη πραγμάτων. Η απόφαση αποτελεί σημαντική αυστηροποίηση της αξιολόγησης, αλλά δεν αποτελεί πλήρη έκπληξη.
Έκθεση 1.000 σελίδων
Η βάση γι' αυτό είναι μια εκτεταμένη συλλογή υλικού που έχει επανειλημμένα επικαιροποιηθεί από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος: Σύμφωνα με πληροφορίες της ARD και του SWR, η έκθεση της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας περιλαμβάνει περισσότερες από 1.000 σελίδες και έχει ως στόχο να αποδείξει γιατί η AfD είναι αντισυνταγματικό κατά τη γνώμη των συνταγματοφυλάκων. Οι προσβολές κατά της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, του κράτους δικαίου ή της αρχής της δημοκρατίας είναι καθοριστικοί παράγοντες και η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος διακρίνει μεταξύ δοκιμαστικών περιπτώσεων, ύποπτων περιπτώσεων και «αποδεδειγμένων εξτρεμιστικών τάσεων».
Η AfD κατηγοριοποιήθηκε αρχικά ως δοκιμαστική περίπτωση από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία σε ομοσπονδιακό επίπεδο το 2019. Σε αυτό το στάδιο, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος είναι εξουσιοδοτημένη μόνο να συλλέγει και να αξιολογεί δημόσιες δηλώσεις που γίνονται από στελέχη της AfD και την AfD αντιστάθηκε τόσο στην παρατήρηση από την εγχώρια υπηρεσία πληροφοριών όσο και στο γεγονός ότι η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος δημοσιοποίησε την αξιολόγηση αυτή από την πρώτη ημέρα. Τον Φεβρουάριο του 2021, η AfD υποβαθμίστηκε σε ύποπτη ακροδεξιά οργάνωση, κάτι που αρχικά κηρύχθηκε νόμιμο από το Διοικητικό Δικαστήριο της Κολωνίας και, τον Μάιο του 2024, επίσης από το Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο του Μίνστερ, μετά από αγωγή που κατέθεσε το κόμμα.
Τα επόμενα βήματα
Με την κατηγοριοποίηση ως ύποπτη υπόθεση, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος μπορεί επίσης να χρησιμοποιήσει τα λεγόμενα μέσα πληροφοριών για την παρατήρηση, όπως η στρατολόγηση ανθρώπινων πηγών ή η διεξαγωγή οικονομικών ερευνών. Επιτρέπονται επίσης μέτρα παρακολούθησης των επικοινωνιών, αλλά μόνο με την προηγούμενη έγκριση της Επιτροπής G10 της γερμανικής Βουλής, και η επαναξιολόγηση δεν αλλάζει αυτά τα μέσα. Εκκρεμεί ακόμη η έκδοση οριστικής απόφασης από το Ομοσπονδιακό Διοικητικό Δικαστήριο της Λειψίας σχετικά με το αν η κατηγοριοποίηση ως ύποπτη υπόθεση είναι νόμιμη. Ωστόσο, δεν πρόκειται πλέον για την ουσιαστική αιτιολόγηση, αλλά αποκλειστικά για πιθανά διαδικαστικά σφάλματα κατά την κατηγοριοποίηση. Στην απόφασή του, το Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο του Μίνστερ κάλεσε επίσης την Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος να προβεί σύντομα σε εκτίμηση σχετικά με το αν η υποψία εξτρεμισμού έχει επιβεβαιωθεί ή όχι.
Πώς θα αντιδράσει η AfD- Η πιθανότητα να τεθεί εκτός νόμου
Ήδη από πέρυσι αναμενόταν ότι η οργάνωση θα αναβαθμιζόταν σε «αποδεδειγμένα ακροδεξιά εξτρεμιστική οργάνωση». Σύμφωνα με πληροφορίες, ωστόσο, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος απέφυγε αρχικά να το πράξει λόγω των πρόωρων βουλευτικών εκλογών, προκειμένου να μην κατηγορηθεί ότι παραβιάζει τις ίσες ευκαιρίες των κομμάτων στην προεκλογική εκστρατεία, ενώ θεωρείται βέβαιο ότι η AfD θα προσφύγει και νομικά κατά της επαναξιολόγησης από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία. Δημόσια, η AfD χαρακτήριζε πάντοτε την παρατήρηση της Υπηρεσίας Προστασίας του Συντάγματος ως πολιτικά υποκινούμενη. Μεμονωμένα πολιτειακά παραρτήματα του κόμματος έχουν ήδη κατηγοριοποιηθεί ως αποδεδειγμένα ακροδεξιά: στη Σαξονία, τη Σαξονία-Άνχαλτ και τη Θουριγγία. Από σήμερα, το ομοσπονδιακό κόμμα έχει επίσης ταξινομηθεί.
Η επανεκτίμηση από την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος είναι πιθανό να αναζωπυρώσει τη συζήτηση για την απαγόρευση του AfD. Ωστόσο, δεν υπάρχει αυτοματισμός: η αξιολόγηση ως «αποδεδειγμένα ακροδεξιός» δεν είναι ούτε προϋπόθεση ούτε η διαδικασία απαγόρευσης είναι η αναπόφευκτη συνέπεια- μάλλον, πρόκειται για μια πολιτική απόφαση: μια διαδικασία απαγόρευσης μπορεί να κινηθεί μόνο από την Μπούντεσταγκ, το Μπούντεσρατ και την ομοσπονδιακή κυβέρνηση με αίτηση στο Ομοσπονδιακό Συνταγματικό Δικαστήριο, το οποίο πρέπει στη συνέχεια να αποφασίσει σχετικά με το θέμα. μια πρωτοβουλία για αίτηση απαγόρευσης από το κέντρο της Μπούντεσταγκ, που ξεκίνησε από τον τότε βουλευτή του CDU Μάρκο Βάντερβιτς (πρόκειται για τον πολιτικό που είχε προτείνει κάποτε ιδιωτικοποίηση ελληνικών νησιών ταο 2010), απέτυχε τον Ιανουάριο, επειδή δεν υπήρχαν αρκετοί υποστηρικτές.
